110 Hisse Senetleri Hesabının İşleyişi ve Örnekler

Muhasebe-30

Geçici olarak, elde tutulan hisse senetleri bu hesapta izlenir.

Önemli Bilgiler

*  Menkul kıymetler alış bedeli üzerinden kayıt edilir.

*  Menkul kıymet alış fiyatı ile satış fiyatı arasındaki olumlu fark

  • 645 Menkul Kıymet Satış Karları hesabında

*  Menkul kıymet alış fiyatı ile satış fiyatı arasındaki olumsuz fark

  • 655 Menkul Kıymet Satış Zararları hesabında izlenir

*  Menkul kıymet alış ve satış giderleri ise

  • 653 Komisyon Giderleri hesanında izlenir.

İşleyişi:

Hisse senetleri alındığı zaman hesabın borcuna kaydedilir. Hisse senetleri satıldığı zaman hesabın alacağına kaydedilir.

BORÇ

110 Hisse Senetleri Hesabı

ALACAK

ARTIŞLAR
(+)

AZALIŞLAR
(-)

Örnek: İşletme 30 TL den 1.000 adet hisse senedini peşin olarak satın almıştır.

Mad. No
AÇIKLAMA
BORÇ
ALACAK
110 Hisse Senetleri Hs
                  100 Kasa Hesabı
30.000
.
.
30.000

Örnek: İşletme 31/08/…..tarihinde geçiçi amaçla 10.000 TL değerinde hisse senedini banka araçılığıyla almıştır

Mad. No
AÇIKLAMA
BORÇ
ALACAK
110 Hisse Senetleri Hs
                  102 Bankalar Hesabı
10.000
.
.
10.000

Örnek : Nominal değeri 100.000 TL alış bedeli 120.000 TL olan hisse senetleri banka aracılığıyla 130.000 TL den satılmıştır.

Mad. No
AÇIKLAMA
BORÇ
ALACAK
 102 Bankalar Hesabı
                110 Hisse Senetleri Hesabı
                645 Menkul Kıy.Satış Karları Hesabı
130.000
.
.
.
120.000
10.000

 

Örnek : İşletme geçiçi yatırım amacıyla 100.000 TL aldığı hisse senetlerini banka aracılığıyla 90.000 TL ye satmıştır..

Mad. No
AÇIKLAMA
BORÇ
ALACAK
 102 Bankalar Hesabı
 655 Menkul Kıy.Satış Zararları Hs
                    110 Hisse Senetleri Hesabı
90.000
10.000
.
.
.
 100.000

Örnek: İşletme nominal değeri 80 TL , alış bedeli 120 TL olan hisse senetlerinden 1.000 adet alış ve 2.000 TL komisyon gideri ödemiştir.İşlemler banka aracılığıyla yapılmıştır.

( 120 x 1.000 = 120.000 –  Hisse senedi alımı )

Mad. No
AÇIKLAMA
BORÇ
ALACAK
 110 Hisse Senetleri Hesabı
 653 Komisyon Giderleri Hesabı
                      102 Bankalar Hesabı
120.000
2.000
.
.
.
122.000

 Örnek : İşletme alış bedeli 120 TL olan 600 adet hisse senedini 170 TL den satmış ve 2.000 TL komisyon gideri  ödemiştir.İşlemler banka aracılığıyla yapılmıştır.

Mad. No
AÇIKLAMA
BORÇ
ALACAK
 102 Bankalar Hesabı
 653 Komisyon Giderleri Hesabı
                  110 Hisse Senetleri Hs
                  645 Menkul Kıy.Satış Zar. Hs
100.000
2.000
.
.
.
.
        72.000
        30.000

Örnek:  İşletme tanesi 20 TL den 500 adet hisse senedini peşin olarak satın alıyor. Daha sonra hisse senetlerinin hepsini tanesi 22 TL den peşin olarak satıyor

( 20 x 500 = 10.000 – Hisse senedi alımı )

Mad. No
AÇIKLAMA
BORÇ
ALACAK
1
 110 Hisse Senetleri Hesabı
                 100 Kasa Hesabı
10.000
.
.
10.000

( 22 x 500 = 11.000 – Hisse senedi satımı )

2
100 Kasa Hesa
          110 Hisse Senetleri Hesabı
          645 Menkul Kıymet Satış Karları Hs
 11.000
.
.
.
10.000
1.000

Örnek : İşletme tanesi 50 TL den 500 adet hisse senedini peşin olarak satın alıyor. Daha sonra hisse senetlerinin hepsini tanesi 45 TL den peşin olarak satıyor

( 50 x 500 = 25.000 – Hisse senetlerinin alımı )

Mad. No
AÇIKLAMA
BORÇ
ALACAK
1
110 Hisse Senetleri Hesabı
                    100 Kasa Hesabı
25.000
.
.
 25.000

( 45 x 500 = 22.500 – Hisse senetlerinin satımı )

2
  100 Kasa Hesabı
  655 Menkul Kıymet Satış Zararları Hs
                             110 Hisse Senetleri Hesabı
22.500
2.500
.
.
.
25.000

 

Örnek :  HG Anonim Şirketi tanesi 30 TL olan hisse senetlerinden 1.000 adet hisse senedini almıştır. Alış için %1 komisyon ödenmiştir. Daha sonra hisse senetlerinin tanesini 32 TL den satmıştır

( Hisse senedi alımı )

Mad. No
AÇIKLAMA
BORÇ
ALACAK
1
   110 Hisse Senetleri Hesabı
   653 Komisyon Giderleri Hesabı
                           100 Kasa Hesabı
30.000
300
.
.
.
        30.300

( Hisse senedi satışı )

2
   100 Kasa Hesabı
             110 Hisse Senetleri Hesabı
             645 Menkul Kıymet Satış Karı Hs
32.000
.
.
.
30.000
2.000

 

Hisse Senetlerinde Kar Payı

Eğer Menkul kıymetler, yatırım ve iştirak amaçlı yani diğer şirketlerin yönetimine katılmak, iş ilişkileri kurmak veya devamlı gelir elde etmek için satın alınıyorsa oranlarına bağlı olarak ;

Alınan hisseler o işletmenin toplam sermayesinin, ( Daha sonra kendi hesaplarında işlenecek  )

  • %0 – %10 arasında ise kendi kayıtlarında 240 Bağlı Menkul Kıymetler Hesabının borcuna,
  • %10 – %50 arasında ise 242 İştirakler Hesabının borcuna,
  • %50 den fazla ise 245 Bağlı Ortaklıklar Hesabının borcuna kaydedilecektir.

Kar payları ise ;

*  Eğer geçici amaçla ( spekülatif ) veya kar payı %1 – %10 arasında ise ( Yani 110 ve 240 hesaba kayıt edilmiş hisse senedine kar payı tahakkuk ettiğinde 
           649.Diğer Olagan Gelir ve Karlar Hesabının alacağında, 136 Diğer Çeşitli Alacaklar Hesabının borcuna
*  Eğer  oranlar %10 – %50 arasında ise  ( Yani 242 hesaba kayıt edilmiş hisse senedine kar payı tahakkuk ettiğinde 
640.İştiraklerden Temettü Gelirleri Hesabının alacağında, 132 İştiraklerden Alacaklar Hesabının borcuna
*  Eğer  %50 den fazla ise  ( Yani 245 hesaba kayıt edilmiş hisse senedine kar payı tahakkuk ettiğinde 
641.Bağlı Ortaklardan Temettü Gelirleri Hesabının alacağına, 133 Bağlı Ortaklardan Alacaklar Hs borcuna kayıt edilir.

Örnek: İşletme geçici amaçla aldığı hisse senetlerine 1.000 TL kar payı ( temettü ) tahakkuk etmiştir.

Mad. No
AÇIKLAMA
BORÇ
ALACAK
 136 Diğer Çeşitli Alacaklar Hesabı
          649 Diğer Olagan Gelir ve Karlar Hs
1.000
.
.
1.000

Örnek: İşletme sahip olduğu bağlı ortaklık hisse senetlerine 2.000 TL temettü geliri tahakkuk ettiğini öğrenmiştir

Mad. No
AÇIKLAMA
BORÇ
ALACAK
 133 Bağlı Ortaklardan Alacaklar Hs
     641 Bağlı Ortaklardan Temettü Gelir Hs
2.000
.
.
2.000

Örnek : işletme iştiraki olduğu  ortaklık hisse senetletine 1.000 TL temettü geliri tahakkuk ettiğini öğrenmistir

Mad. No
AÇIKLAMA
BORÇ
ALACAK
 132 İştiraklerden Alacaklar Hesabi
        640 İştiraklerden Temettü Gel.Hs
1000
.
.
.1.000

kaynak:http://www.muhasebex.com/110-hisse-senetleri-hesabi…
Not: söz konusu makale yukarıda belirtilen siteden alınmış olup eğitim amaçlıdır….

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.