Karşıt İnceleme Tutanağı ve Eleştirileri…..

Muhasebe-9

Meslek mensupları olarak o kadar çok sorumluluk ve iş yükümüz var ki günlerin, haftaların, ayların hatta yılların nasıl geçtiğini anlayamıyoruz. Gözümüzün önündeki evlatlarımızın büyüdüklerini göremiyor ve birçok önemli anını kaçıyoruz. Mesela bayramdan sonra okullar açılacak, çocuklarınız ilk defa okula başlayacak ise bu sene okulların açılacağı tarih KDV beyanname ve ödeme süresinin son gününe denk gelmektedir. Bu yoğunluğun içinde okula gitmeniz ve evladınızın yanında olabilmeniz pekte olası görünmemektedir. Bu örnekleri çoğaltmamız mümkünde azaltmamız ne yazık ki mümkün olamamaktadır.

Bunca iş yükünün arasında genellikle kargo aracılığı ile gelen ve ekinde birçok evrak istenilen karşıt inceleme tutanakları ise zurnanın zırt dediği yer olmaktadır. Yoğunluğunuz hasebiyle iş yükünün hafiflediği günlerde karşıt incelemeyi hazırlamaya çalışırsınız ama sürekli tutanağın acil olduğu tacizi ile karşı karşıya kalırsınız. Bunca emeğinin karşılığını talep edersiniz, vergi dairesine şikâyet etmekle tehdit edilirsiniz.

Peki, bu karşıt inceleme tutanaklarını neden biz mali müşavirler hazırlamak zorundadırlar veya böyle bir zorunluluk var mıdır? Bu hususu enine boyuna irdeledim, birçok meslek mensubumuzun bu konudan şikâyetçi olduğunu, bu hususunun forum sitelerinde birçok kez tartışıldığını gözlemledim. Karşıt inceleme tutanaklarından ücret talep eden meslek mensupları olduğunu fakat buna karşı çıkan başta Türmob olmak üzere odalarımızın mevcut olduğunu nadirde olsa destek olan odalarımızın da olduğunu gördüm. İş yoğunluğunun zirve yaptığı bu günlerde YMM Üstatların tehditleri ile de karşı karşıya kalınca bu konuyu ele almaya karar verdim.

19 No.lu Genel Tebliğ ile “Mükellefler bilgi ve belgelerini karşıt incelemeyi yapan YMM’e vermekten imtina etmeleri halinde ilgili defterdarlıklar, bu mükelleflerin gerekli defter ve belgelerini, mahalli denetim elemanları vasıtasıyla temin ederek en kısa zamanda YMM’ler tarafından incelenmesini sağlayacaklardır. Ayrıca bu inceleme sırasında mükellefler veya temsilcileri, YMM tarafından gerekli görülecek izahatları yapacaklardır.” hükmü ile bilgi ve evrak vermeyi zorunlu hale getirilmiştir.

27 No.lu Genel Tebliğ ile de VUK 256.maddesine göre YMM’lerin tasdik ettikleri hesap ve işlemlere doğrudan veya silsile yoluyla taraf olanların YMM’lere tebliğde belirtilen usul ve esaslara göre defter ve belgelerini ibraz etmek zorunda oldukları belirtilmiştir. Buna göre YMM defter ve belge ibrazı yazılı olarak istenilecek ve yazıyı alan mükellef 15 gün içinde defter ve belgelerini YMM’e ibraz edeceklerdir. YMM söz konusu defter ve belgeleri zorunlu haller dışında mükelleflerin iş yerinde inceleyecektir. Eğer defter ve belgeler YMM’e ibraz edilmez ise VUK mükerrer 355.maddesine göre işlem yapılacaktır. YMM’ler defter ve belgeyi ibraz etmeyen mükellefi vergi dairesine bildireceklerdir ve gerekli cezai işlem vergi dairesince yerine getirilecektir. Söz konusu karşıt inceleme tutanaklarının SM ve SMMM’ler tarafından imzalanması zorunluluğu 29 No.lu Genel Tebliğ ile kaldırılmıştır.

Yukarıda yer alan karşıt inceleme tutanağı ve bu tutanakları tanzim edecek olan YMM’lerin nasıl bir yol izlemeleri gerektiği Genel Tebliğler ile açıkça belirtilmiştir. Peki, mevcut uygulama nasıl olmaktadır? YMM Üstad karşıt inceleme tutanağını kargoya vermektedir ve genelde biz meslek mensuplara gelmektedir. Kargonun ardından acil olduğunu belirten bir de teyit geçilmektedir. Karşıt inceleme tutanağı için ücret talep etmemiz halinde ise ya tehdit ediliyoruz ya da müşteriler aracılığı ile baskı görüyoruz. Karşıt incelemeye konu olan müşteri bizleri arayıp işleyişi ve sistemi bilmeden müşteri memnuniyeti adına bizden bunları acil olarak hazırlamamızı talep etmektedir ama müşteriye bunu bizzat YMM’in yapması gerektiğini birçok kez izah edilememektedir.

Sonuç olarak yıllardır çözüme kavuşturulamayan bu sorunun daha çok gündemde olacağı aşikârdır. Genel tebliğ hükümlerinde de açıkça görüleceği üzere zorunlu haller dışında YMM’lerin incelemeyi bizzat mükellefin işyerinde yapma zorunluluğu bulunmaktadır. Karşıt inceleme tutanağını cevaplamamamız veya ücret talep etmemiz halinde YMM Üstadların bizleri tehdit etmeleri ise etik değildir. Bizler bilgi ve evrak vermekten kaçınmıyoruz sadece yaptığımız hizmetin bedelini istiyoruz. Bedeli ödemek istemeyen YMM’lere ise evrakların hazır olduğunu belirterek zorunlu hal olmadığı sürece işyerimize davet ediyoruz. Tabii ki burada başta odalarımız olmak üzere Türmob’un öncülüğünde bu sorunun çözüme kavuşturulması şarttır. Karşıt incelemeye taraf olan biz meslek mensupları için belirlenecek bir ücretin tarifeye eklenmesi ile sorunun emeğe saygı çerçevesinde çözüme kavuşacağına düşünüyorum fakat mevcut Türmob yönetim temsil şeklide hayalden öte olmadığını da biliyorum.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.