Yayınlandı: Per, Ağu 16th, 2018

İşçi “Kadroları” ve İstihdamının Özellikleri

 

İşçi “Kadroları” ve İstihdamının Özellikleri

Uygulanan soru kağıdına göre, belediyelerde istihdam edilen personelin %64’ü işçi statüsündedir. Sürekli işçi olarak 71.400, geçici işçi olarak 88.750 civarında olmak üzere toplam işçi sayısı 160.150’dir. İşçilerin %45’i sürekli, %55’i geçici işçi olarak çalıştırılmaktadır.

İşçi “kadro” ve istihdamının genel profili, şu özellikleri sergilemektedir:

İşçi “kadro” ve istihdamı, az sayıda belediyede yoğunlaşmıştır.

Belediyelerin %7’si, işçi kadroları ve istihdamının %65’ine sahiptir. Büyükşehir topluluğu belediyeler, toplam işçi kadrolarının %41’ine; il merkezi belediyeler işçi kadrolarının %23’üne sahiptir. Belediyelerin %28’ini oluşturan ilçe merkezi belediyeler işçi kadrolarının %24’üne; belediyelerin %65’ini oluşturan kasaba belediyeleri ise, işçi kadrolarının yalnızca %12’sine sahiptir.

İşçi istihdamında ağırlık Marmara bölgesi belediyelerindedir.

Belediyelerin yalnızca %15’i Marmara bölgesindedir; buna karşın ülke genelinde işçilerin %30’u bu bölge belediyelerindedir. Ege bölgesindeki belediyelerin sayısı Marmara belediyelerine eşit olmakla birlikte, bu bölgenin işçi istihdamındaki payı %8 ile sınırlıdır.

Belediyeler, sahip oldukları işçi kadrolarının tümünü kullanmamaktadır.

Ülke genelinde 106.500 sürekli işçi kadrosunun %67’si dolu, %33’ü boştur. Dolu ve boş kadro oranları ülke genelinde ortalamadan büyük sapmalar göstermeyen bir düzenlilik sergilemektedir. Bu durum, merkezi yönetim tasarruflarının etkili uygulamalar olduğuna işaret etmektedir.

Belediyelerde Sürekli İşçi Kadroları Dolu Boş Durumu (Haziran 1998)
Birim Dolu % Boş % Toplam
BŞB 8 3.747 64,82 2.034 35,18 5.781
BŞB-İlçe 26 6.875 69,52 3.014 30,48 9.889
BŞB-Alt 10 1.056 44,31 1.327 55,69 2.383
İl Merkezi 27 7.462 73,69 2.664 26,31 10.126
İlçe Merkezi 333 6.878 66,25 3.504 33,75 10.382
Kasaba 774 3.280 61,84 2.024 38,16 5.304
Toplam 1178 29.298 66,79 14.567 33,21 43.865

İşçi kadrolarının kullanımında belediyeler arası farklılaşmada eşik, 5000 nüfus çizgisidir.

Nüfusu 5000’den az olan belediyelerde işçi kadrolarının %55’i kullanılmakta, %45’i boş tutulmaktadır. Bu eşiğin üzerindeki belediyeler genel ortalama düzeyinde yer almaktadırlar.

İşçi kadrolarının kullanım oranı bölgelere göre farklılık göstermektedir.

Akdeniz bölgesi belediyeleri, kadro kullanımında ortalamadan farklılaşmaktadır. Bu belediyelerde işçi kadrolarının %42 gibi oldukça yüksek bir bölümü boş tutulmaktadır. Bu özelliği paylaşan diğer bölge Doğu Anadolu’dur. Akdeniz ve Doğu Anadolu bölgeleri, sürekli işçi yerine geçici işçi istihdamına yönelmişlerdir. Tüm statüler düzeyinde istihdamın Akdeniz bölgesinde % 48’i, Doğu Anadolu Bölgesinde % 43’ü geçici işçilerden oluşmaktadır.

İşçi Kadrolarının Bölgelere Dağılımı (Haziran 1998)
Bölgeler Birim Dolu % Boş % Toplam
Marmara 196 8432 63,19 4911 36,81 13343
Ege 195 2466 66,67 1233 33,33 3699
İç Anadolu 273 4458 70,16 1896 29,84 6354
Akdeniz 162 2630 57,69 1929 42,31 4559
Karadeniz 200 6006 69,55 2629 30,45 8635
Doğu Anadolu 93 1930 60,12 1280 39,88 3210
Güneydoğu 59 3376 83,05 689 16,95 4065
Toplam 1178 29298 66,79 14567 33,21 43865

En yüksek işçi kadrosu kullanımı, Güneydoğu belediyelerindedir. Bu bölge belediyeleri işçi kadrolarının %83’ünü kullanmaktadırlar.

Belediyelerde istihdam edilen personelin %36’sı geçici, %29’u sürekli işçilerden oluşmaktadır.

Büyükşehir belediyeleri topluluğu ile il merkezi olan belediyelerde toplam personel içinde sürekli işçilik %40 paya sahip iken, geçici işçilik %20 düzeyindedir. Yüksek nüfuslu yerleşmelerin belediyeleri, örgütlü çalışma ilişkileri lehine bir yapı sergilemektedir.

Nüfusu 50 binden az belediyeler, geçici işçi istihdamına, ülke ortalamasının üzerinde yer vermektedirler. Bu belediyelerin toplam personeli içinde geçici işçiler %47’ye dek yükselmekte, sürekli işçi istihdamı %20 düzeyinde kalmaktadır.

Belediye Türüne Göre Sürekli ve Geçici İşçilik
Sürekli İşçi % Geçici İşçi % Toplam Personel
BŞB 5.000 40,5 2.740 22,2 12.350
BŞB-İlçe 7.041 40,3 3.801 21,8 17.454
BŞB-Alt Kademe 1.056 25,0 2.277 53,8 4.230
İl Merkezi 7.480 43,3 4.588 26,5 17.294
İlçe Merkezi 6.367 20,2 13.311 42,1 31.582
Kasaba Belediyesi 3.080 13,8 10.621 47,7 22.250
Toplam 30.024 28,6 37.338 35,5 105.160

Akdeniz bölgesi belediyeleri, toplam personelin %48’ini geçici işçi statüsünde çalıştırmakta, sürekli işçiliğe %20 ile sınırlı yer vermektedir.

Akdeniz bölgesine benzer özellikler taşıyan diğer iki bölge Doğu ve Güneydoğu bölgeleridir. Doğu belediyelerinde personelin %43’ü, Güneydoğu’da %42’si geçici işçi statüsündedir.

Bölgelere Göre Sürekli ve Geçici İşçilik
Bölgeler Birim Sürekli İşçi % Geçici İşçi % Toplam Personel
Marmara 196 8124 26,8 10226 33,8 30278
Ege 195 3387 27,4 3536 28,6 12379
İç Anadolu 273 5519 31,2 5663 32,0 17682
Akdeniz 162 2361 19,7 5777 48,2 11995
Karadeniz 200 5839 36,7 4992 31,4 15912
Doğu Anadolu 93 1821 24,8 3134 42,6 7353
Güneydoğu 59 2973 31,1 4010 41,9 9561
Toplam 1178 30024 28,6 37338 35,5 105160

Ege bölgesi belediyeleri sürekli ve geçici işçi oranlarını dengelemiş, geçici işçi istihdamında genel ortalamanın altında kalmıştır. Bu bölgede sürekli işçiler toplam personelin %27’si, geçici işçiler ise %29’unu oluşturmaktadır.

Yorum Yazın

XHTML: HTML Etiketi Kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>